Tổng quan về quá trình tách dầu điều

Vỏ hạt điều sau tách nhân còn lượng lớn dầu trong vỏ, do đó nhất thiết phải tách dầu ra khỏi nguyên liệu càng triệt để càng tốt. Điều này không chỉ có ý nghĩa về mặt kinh tế mà còn có ý nghĩa về mặt kỹ thuật.

Xử lý vỏ cứng hạt điều như thế nào

Giới thiệu về phương pháp ép

Nguyên lý của phương pháp ép.

Bản chất là quá trình tác động lực cơ học vào nguyên liệu, dưới tác dụng của lực nén cấu trúc vỏ bị biến dạng, khoảng trống chứa dầu bị thu dẹp lại, khi lớp dầu có chiều dày nhất định, dầu bắt đầu thoát ra. Quá trình ép ở nhiệt độ cao gọi là ép nóng, còn ép ở nhiệt độ vừa phải gọi là ép nguội (ép sống).
Phương pháp ép (Expression hay Cold Pressing) áp dụng cho các loại thực vật
có hàm lượng tinh dầu cao và tế bào chứa tinh dầu ở phần vỏ thuộc họ Citrus.
Hiệu suất ép dầu phụ thuộc vào đặc tính của nguyên liệu và điều kiện tiến hành trong quá trình ép: cơ cấu máy ép, áp lực, nhiệt độ, thời gian ép…
Thời gian ép phải đủ lớn, nếu thời gian ép quá ngắn sẽ làm dầu chảy ra chưa hết, ngược lại nếu thời gian ép quá dài sẽ ảnh hưởng đến năng suất máy ép.
Nhiệt độ ép ảnh hưởng đến độ nhớt của dầu, nhiệt độ cao và ổn định sẽ làm độ nhớt của dầu bé giúp quá trình ép dễ dàng hơn.
Có thể dùng máy ép thủy lực hoặc ép vít cho quá trình ép dầu vỏ hạt điều.

Bán hạt điều Bình Phước làm thực phẩm

Phương pháp trích ly.

Bản chất của quá trình trích ly là sự rút chất hòa tan trong chất lỏng hay chất rắn bằng dung môi nhờ quá trình khuếch tán giữa các chất có nồng độ khác nhau.
Cơ sở của phương pháp chiết Soxhlet: Chiết Soxhlet hoạt động dựa trên nguyên tắc chiết lỏng rắn. Ở đó quá trình chiết được thực hiện liên tục qua lớp vậtchất rắn nhờ vào hệ thống hồi lưu. Phương pháp này dùng để chiết các sản phẩm thiên nhiên từ nguồn nguyên liệu sinh học như lá, hạt.
Nguyên tắc hoạt động của bộ chiết Soxhlet: Dung môi trong bình cầu được đun sôi trên bếp. Hơi dung môi theo ống dẫn lên trên trụ chiết tới ống sinh hàn. Tại đây dung môi được làm lạnh ngưng tụ lại và chảy về trụ chiết. Khi lượng dung môi trong trụ chiết vượt lên độ cao của ống xifong thì toàn bộ dung môi hòa tan mẫu trong trụ chiết sẽ tràn về bình cầu. Hơi dung môi lại tiếp tục bay lên và chu trình chiết lại tiếp diễn.
Yêu cầu của dung môi chiết:
– Hòa tan hoàn toàn và nhanh chóng các cấu tử trong nguyên liệu
– Hòa tan kém các cấu tử sáp, nhựa dầu.
– Không có tác dụng hóa học với tinh dầu.
– Không biến chất khi sử dụng lại nhiều lần.
– Hoàn toàn tinh khiết, không có mùi lạ, không độc, không ăn mòn thiết bị, không tạo thành hỗn hợp nổ với không khí và có độ nhớt kém.
– Nhiệt độ sôi thấp, tránh làm ảnh hưởng đến tinh dầu. Yếu tố ảnh hưởng đến quá trình chiết:
– Đặc tính nguyên liệu: độ ẩm, hình dạng, kích thước ảnh hưởng đến vận tốc chuyển động cũng như quá trình khuếch tán.
– Nhiệt độ trích ly: nhiệt độ tăng thì lượng chất khuếch tán vào dung môi tăng và độ nhớt của dầu giảm, tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình trích ly. Tuy nhiên nhiệt độ quá cao sẽ gây bất lợi đối với những hợp chấp kém bền với nhiệt, tăng tạp chất và hao hụt dung môi.
– Tỷ lệ giữa dung môi và nguyên liệu: tỷ lệ DM/NL thấp sẽ không trích ly triệt để dầu, thời gian trích ly tăng và chất lượng dầu giảm; khi tỷ lệ này tăng sẽ tạo điều kiện trích ly tốt nhưng nếu quá cao sẽ gây lãng phí dung môi, giảm hiệu quả kinh tế.

– Thời gian trích ly: thời gian trích ly ngắn sẽ không chiết hết cấu tử trong nguyên liệu, nếu thời gian chiết quá dài, dịch chiết sẽ bị lẫn nhiều tạp chất, không đạt yêu cầu và lãng phí thời gian, năng lượng.


Tìm hiểu một số dung môi sử dụng trong nghiên cứu:
Ethanol hay còn gọi là ethyl alcohol, công thức phân tử CH3CH2OH là một trong những hợp chất hữu cơ có nhiều ứng dụng như: dung môi, chất sát trùng, chất chống đông, nhiên liệu. Ethanol ở điều kiện thường là một chất dễ bay hơi, dễ cháy, trong suốt không màu. Ethanol trong đề tài được sử dụng là cồn tuyệt đối hàm lượng 99,5 % v/v
Hexan là một hydrocacbon nhóm ankan có công thức CH3(CH2)4CH3. Hexan là một hóa chất được sản xuất từ dầu thô, là chất lỏng không màu có mùi khó chịu, rất dễ bay hơi, dễ cháy nổ và ít tan trong nước. Hexan dùng làm dung môi trích ly hoặc chất tẩy trong ngành dệt…